S\u0142ysz\u0119: Czy wolno\u015b\u0107 jest niezb\u0119dna nauce?<\/strong><\/p>\n Prof. Henryk Skar\u017cy\u0144ski:<\/strong> Tak. Brak wolno\u015bci mo\u017ce zahamowa\u0107 post\u0119p, rozw\u00f3j bada\u0144, wreszcie zaprzepa\u015bci\u0107 to, co uda\u0142o si\u0119 osi\u0105gn\u0105\u0107. Nie przypadkiem podczas gali powo\u0142a\u0142em si\u0119 na nazwiska dw\u00f3ch wspania\u0142ych lekarzy. Pod koniec XIX wieku Franciszek Ksawery Jawdy\u0144ski wykonywa\u0142 w Warszawie takie operacje onkologiczne jak nikt inny na \u015bwiecie. Jednak w tamtym czasie Warszawa by\u0142a prowincjonalnym miastem carskiej Rosji. Doktor Jawdy\u0144ski nie przebi\u0142 si\u0119, a dzi\u015b niewielu o nim pami\u0119ta. Po II wojnie \u015bwiatowej prof. Jan Miodo\u0144ski w Krakowie wykonywa\u0142 operacje z zakresu otochirurgii, jakie w\u00f3wczas wykonywa\u0142o niewielu lekarzy na \u015bwiecie. Jednak nie m\u00f3g\u0142 og\u0142osi\u0107 wynik\u00f3w w odpowiednim momencie – nie dosta\u0142 paszportu i nie pojecha\u0142 na \u015bwiatowy zjazd do Amsterdamu. Wielu naszych wybitnych rodak\u00f3w by\u0142o w podobnej sytuacji. My przez ostatnie 25 lat mogli\u015bmy pracowa\u0107 i pokazywa\u0107 \u015bwiatu to, co potrafimy. My\u015bl\u0119, \u017ce wielu ludzi nauki t\u0119 szans\u0119 wykorzysta\u0142o. Gdy patrz\u0119 na ca\u0142o\u015b\u0107 tego, co w ci\u0105gu ostatnich 25 lat wydarzy\u0142o si\u0119 w nauce i medycynie, widz\u0119 ogromny post\u0119p.<\/p>\n S.: Czym dla Pana Profesora by\u0142a wolno\u015b\u0107 w ’89 roku, a czym jest teraz?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Najlepiej m\u00f3wi\u0105 o tym fakty. Dopiero w 1989 roku mog\u0142em wyjecha\u0107 do Pary\u017ca, by zapozna\u0107 si\u0119 z najnowszymi metodami leczenia g\u0142uchoty, aby potem – od 1992 roku – wprowadza\u0107 je w Polsce. Teraz wr\u00f3ci\u0142em z Australii, ze \u015awiatowego Kongresu Audiologicznego, jako naukowiec i lekarz, kt\u00f3ry opracowa\u0142 i wdro\u017cy\u0142 autorsk\u0105 metod\u0119 leczenia cz\u0119\u015bciowej g\u0142uchoty i wykorzysta\u0142 j\u0105 w leczeniu najwi\u0119kszej liczby pacjent\u00f3w. Wr\u00f3ci\u0142em z prawem organizacji tego kongresu po raz pierwszy w Polsce, po rywalizacji z o\u015brodkami z USA, Chin i Japonii.<\/p>\n S.: A jak si\u0119 Pan czuje jako laureat plebiscytu Ludzie Wolno\u015bci?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Na razie wci\u0105\u017c do mnie nie dociera, \u017ce zosta\u0142em Cz\u0142owiekiem Wolno\u015bci. Z pewno\u015bci\u0105 to, co si\u0119 wydarzy\u0142o, jest dla mnie okazj\u0105 do przemy\u015ble\u0144 i podsumowa\u0144 – co w ci\u0105gu ostatnich 25 lat uda\u0142o si\u0119 w naszym kraju osi\u0105gn\u0105\u0107, a czego nie. Polacy maj\u0105 sk\u0142onno\u015b\u0107 do narzekania. Mam nadziej\u0119, \u017ce dzi\u0119ki plebiscytowi wiele os\u00f3b zacznie bardziej pozytywnie ocenia\u0107 minione 25 lat – dostrze\u017ce nie tylko b\u0142\u0119dy, lecz tak\u017ce to, co uda\u0142o nam si\u0119 wsp\u00f3lnie zrobi\u0107.<\/p>\n S.: Jak to podsumowanie wypada z Pana punktu widzenia? Co nam si\u0119 uda\u0142o?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Naszym najwi\u0119kszym sukcesem by\u0142o wej\u015bcie do Unii Europejskiej. Ten krok radykalnie zmieni\u0142 nasz\u0105 sytuacj\u0119, a tak\u017ce nasze my\u015blenie. Polacy otworzyli si\u0119 na \u015bwiat, odnosz\u0105 sukcesy w r\u00f3\u017cnych sferach \u017cycia, potrafi\u0105 konkurowa\u0107 i wygrywa\u0107. W najbli\u017cszym mi \u015bwiecie naukowym i medycznym – w ca\u0142ej historii – Polacy nigdy nie byli tak widoczni jak w ci\u0105gu mijaj\u0105cego \u0107wier\u0107wiecza. W wielu specjalno\u015bciach medycznych dogonili\u015bmy np. zamo\u017cn\u0105 Europ\u0119 Zachodni\u0105, a w niekt\u00f3rych nawet wyprzedzili\u015bmy \u015bwiat, daj\u0105c Polakom – jako pierwszym czy dot\u0105d jedynym – dost\u0119p do najnowszych metod leczenia.<\/p>\n Wraz z naszym wej\u015bciem do Unii pop\u0142yn\u0105\u0142 strumie\u0144 pieni\u0119dzy. Pytanie, czy wykorzystali\u015bmy je naprawd\u0119 dobrze. Czy wsz\u0119dzie lub w wi\u0119kszo\u015bci przypadk\u00f3w dotacje unijne prze\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na now\u0105 jako\u015b\u0107 i nowe miejsca pracy? Ile nowych dr\u00f3g lokalnych za te pieni\u0105dze zbudowano, a w ilu miejscach – z puli tych \u015brodk\u00f3w – stare drogi pokryto jedynie warstw\u0105 asfaltu, w efekcie czego na tych drogach s\u0105 takie same dziury, jakie by\u0142y wcze\u015bniej?<\/p>\n Obecnie najwa\u017cniejsze jest jednak, aby jak najlepiej wykorzysta\u0107 – prawdopodobnie ju\u017c ostatnie – \u015brodki unijne. Nie zazdro\u015bci\u0107 przy tym najlepszym, \u017ce potrafi\u0105 je mno\u017cy\u0107, nie podejrzewa\u0107 wszystkich i wsz\u0119dzie, \u017ce nie przestrzegaj\u0105 jak\u017ce cz\u0119sto niejasnych i nieprecyzyjnie opisanych regu\u0142.<\/p>\n S.: A pora\u017cki?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Za pora\u017ck\u0119 w ostatnim 25-leciu uwa\u017cam utrat\u0119 kapita\u0142u ludzkiego, szczeg\u00f3lnie tej najbardziej aktywnej i przedsi\u0119biorczej cz\u0119\u015bci m\u0142odego pokolenia Polek i Polak\u00f3w. To, \u017ce dzi\u015b \u017cyj\u0105 w r\u00f3\u017cnych krajach i tam robi\u0105 kariery, nie jest jeszcze problemem. Najgorsze, \u017ce nie ma pomys\u0142u, jak zdobyte przez nich za granic\u0105 do\u015bwiadczenie wykorzysta\u0107 dla dobra kraju i spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n Pora\u017ck\u0105 jest te\u017c brak przemy\u015blanej strategii kszta\u0142cenia m\u0142odych ludzi. Zbyt pochopnie zlikwidowali\u015bmy na przyk\u0142ad szkolnictwo zawodowe, daj\u0105c jednocze\u015bnie m\u0142odzie\u017cy szans\u0119 kszta\u0142cenia na, niestety, ma\u0142o efektywnych studiach humanistycznych. Efekty tego posuni\u0119cia s\u0105 fatalne. Kiedy\u015b mieli\u015bmy na przyk\u0142ad tysi\u0105ce piel\u0119gniarek po liceach medycznych. Teraz, po studiach, jest ich niepor\u00f3wnywalnie mniej i tylko niewielka cz\u0119\u015b\u0107 podejmuje prac\u0119 w kraju.<\/p>\n S.: Rzeczywi\u015bcie, m\u0142odzi cz\u0119sto czuj\u0105 si\u0119 zagubieni w polskiej rzeczywisto\u015bci. Co by im Pan Profesor podpowiedzia\u0142?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Warto uczy\u0107 si\u0119, by wygra\u0107 z konkurencj\u0105, pracowa\u0107, by zdobywa\u0107 do\u015bwiadczenie. Korzysta\u0107 z nowych rozwi\u0105za\u0144 i nie otwiera\u0107 – ju\u017c otwartych – drzwi. Sprawnie komunikowa\u0107 si\u0119 z otoczeniem, bo to jest umiej\u0119tno\u015b\u0107, kt\u00f3ra ma decyduj\u0105cy wp\u0142yw na rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czesnego spo\u0142ecze\u0144stwa. Dzia\u0142a\u0107 skutecznie, nie rezygnuj\u0105c ze swojej indywidualno\u015bci. Warto te\u017c pami\u0119ta\u0107, \u017ce mamy rodzin\u0119, kt\u00f3ra zwykle nas wspiera.<\/p>\n S.: Od 25 lat kolejne ekipy rz\u0105dz\u0105ce nie radz\u0105 sobie ze s\u0142u\u017cb\u0105 zdrowia. Ma Pan w tym obszarze jaki\u015b pomys\u0142 dobry na dzi\u015b?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Obecnie w newralgicznym obszarze, jakim jest s\u0142u\u017cba zdrowia, sektor prywatny zajmuje znacz\u0105c\u0105 pozycj\u0119 w wykorzystywaniu \u015brodk\u00f3w publicznych. Dlaczego wi\u0119c nie mog\u0142yby tej cz\u0119\u015bci wykorzystywa\u0107 dobrze zorganizowane zespo\u0142y publiczno-prywatne? Ci\u0105gle si\u0119 tego boimy, a to proces nieuchronny. Nie da si\u0119 utrzyma\u0107 – niejako na si\u0142\u0119 – zar\u00f3wno molocha szpitalnego, nie dopuszczaj\u0105c jednocze\u015bnie na rynek us\u0142ug medycznych dobrze zorganizowanej, cho\u0107 w\u0105sko wyspecjalizowanej plac\u00f3wki.<\/p>\n S.: A w innych sektorach? Co zrobi\u0142by Pan inaczej?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> Kiedy podr\u00f3\u017cuje po kraju, z wielkim \u017calem ogl\u0105dam zaniedbane, wiejskie rejony. My\u015bl\u0119, \u017ce zamiast za bezcen sprzedawa\u0107 setki tysi\u0119cy hektar\u00f3w, mo\u017cna by\u0142o cz\u0119\u015bciowo uw\u0142aszczy\u0107 tych, kt\u00f3rzy tam \u017cyli, uprawiali pola, zbierali plony przez lata. Nic nie sta\u0142o na przeszkodzie, aby cz\u0119\u015b\u0107 akcji, np. dawnych PGR-\u00f3w, otrzymali ich pracownicy. Wiele region\u00f3w nie by\u0142oby teraz tak wyludnionych, m\u0142odzi zak\u0142adaliby tam swoje rodziny. Dzi\u015b ju\u017c tam nie wr\u00f3c\u0105. Niekt\u00f3re opustosza\u0142e regiony mo\u017cna jednak o\u017cywi\u0107, zagospodarowa\u0107. Wystarczy poprawi\u0107 sie\u0107 dr\u00f3g, by mo\u017cna by\u0142o do nich mo\u017cliwie szybko i wygodnie dojecha\u0107. Na przyk\u0142ad Warszawa mog\u0142aby o\u017cywi\u0107 Warmi\u0119 i Mazury, je\u017celi dojazd nie zajmowa\u0142by nam d\u0142u\u017cej ni\u017c p\u00f3\u0142torej godziny.<\/p>\n S.: Przy okazji podsumowa\u0144 wybiegamy te\u017c zwykle my\u015blami w prz\u00f3d. Jak\u0105 narysowa\u0142by Pan perspektyw\u0119 dla Polski i Polak\u00f3w na najbli\u017csze 25 lat?<\/strong><\/p>\n H.S.:<\/strong> W\u0142a\u015bnie! Nasz\u0105 s\u0142ab\u0105 stron\u0105 jest brak realnych plan\u00f3w perspektywicznych. W wielu obszarach naszego \u017cycia funkcjonujemy „z dnia na dzie\u0144”. Tymczasem, je\u017celi nie b\u0119dzie realnych perspektyw na lata 2020, 2030, 2040 to przyjdzie nam -a w\u0142a\u015bciwie naszym dzieciom i wnukom – zap\u0142aci\u0107 za to niewyobra\u017calnie wysok\u0105 cen\u0119. Naszych potomk\u00f3w nie b\u0119dzie interesowa\u0142o, jaka partia rz\u0105dzi\u0142a, a jaka by\u0142a w opozycji. Dzi\u015b za ma\u0142o my\u015blimy o przysz\u0142o\u015bci. Nie spieramy si\u0119 o przysz\u0142y model pa\u0144stwa, ale o swoje – cz\u0119sto ma\u0142o wa\u017cne – racje i uprzedzenia.<\/p>\n Takie dyskusje wydaj\u0105 si\u0119 szczeg\u00f3lnie ja\u0142owe, je\u015bli we\u017amiemy pod uwag\u0119, \u017ce staniemy si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 wieloplemiennej Europy. Jak w ka\u017cdej spo\u0142eczno\u015bci b\u0119d\u0105 tacy, kt\u00f3rzy kieruj\u0105, i tacy, kt\u00f3rymi si\u0119 kieruje. W kraju pewnie b\u0119dzie nas coraz mniej, ale w Europie coraz wi\u0119cej i to jest kapita\u0142, kt\u00f3ry powinni\u015bmy wykorzysta\u0107!<\/p>\n Nie ma powodu, aby\u015bmy snuli minimalistyczne plany. Powinni\u015bmy my\u015ble\u0107 o wiod\u0105cej roli w nast\u0119pnym \u0107wier\u0107wieczu. Je\u015bli dobrze si\u0119 do tej roli przygotujemy, odniesiemy sukcesy. Takie my\u015blenie towarzyszy\u0142o mi, kiedy tworzy\u0142em ide\u0119 \u015awiatowego Centrum S\u0142uchu. Za plecami cz\u0119sto s\u0142ysza\u0142em wtedy „po co to zad\u0119cie!?”. Odpowiada\u0142em wtedy: po to, by wygra\u0107 z konkurencj\u0105 i dalej szybko si\u0119 rozwija\u0107. Je\u015bli uda nam si\u0119 stworzy\u0107 ten o\u015brodek, to zawsze b\u0119dzie to PIERWSZE \u015awiatowe Centrum S\u0142uchu. Cho\u0107 – z czasem – wcale nie jedyne, bo w \u015bwiecie b\u0119d\u0105 pojawia\u0107 si\u0119 podobne plac\u00f3wki. Przecie\u017c je\u015bli co\u015b dzia\u0142a sprawnie i dobrze, inni zaczynaj\u0105 to na\u015bladowa\u0107. Z czasem mog\u0105 nawet stworzy\u0107 co\u015b lepszego. Trzeba bra\u0107 to pod uwag\u0119 – wszak w\u0142a\u015bnie na tym polega rozw\u00f3j wsp\u00f3\u0142czesnego spo\u0142ecze\u0144stwa!<\/p>\n <\/p>\n *Wywiad pochodzi z dwumiesi\u0119cznika S\u0142ysz\u0119, kt\u00f3rego wydawc\u0105 jest Stowarzyszenie Przyjaci\u00f3\u0142 Os\u00f3b Nies\u0142ysz\u0105cych i Niedos\u0142ysz\u0105cych „Cz\u0142owiek-Cz\u0142owiekowi”. Wsp\u00f3\u0142praca Instytut Fizjologii i Patologii S\u0142uchu.<\/strong><\/p>\n Rozmawia\u0142a:<\/strong> Jolanta Chy\u0142kiewicz Artyku\u0142 pochodzi z wydania maj\/czerwiec 2014 (3\/137\/2014) Widz\u0119 ogromny post\u0119p Ludzie Wolno\u015bci zostali wybrani – jak w wyborach 4 czerwca 1989 r. – g\u0142osami Polak\u00f3w, aby reprezentowa\u0107 polski sukces w r\u00f3\u017cnych obszarach – podkre\u015bla\u0142 Prezydent Bronis\u0142aw Komorowski podczas uroczystej gali z okazji rozstrzygni\u0119cia plebiscytu telewizji TVN i „Gazety Wyborczej” Ludzie Wolno\u015bci. W kategorii „Nauka” zwyci\u0119\u017cy\u0142 prof. Henryk Skar\u017cy\u0144ski. Bardzo dzi\u0119kuj\u0119, \u017ce naukowcy![\"\"](\"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/img\/POZ_9375_p1.jpg\")
\nfot.: TVN \/ Cezary Piwowarski<\/em><\/small><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/img\/baner_slysze2.jpg\")
<\/a><\/div>\n
\nWsp\u00f3\u0142praca:<\/strong> Agata Szczygielska<\/p>\n
\nhttp:\/\/slysze.ifps.org.pl\/majczerwiec-2014-nr-3-137\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
+ Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false},"version":2}},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-80","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-aktualnosci"],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p7lyFN-1i","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/80"}],"collection":[{"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=80"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/80\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":81,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/80\/revisions\/81"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=80"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=80"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/konsultant-krajowy.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=80"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}